Mediawijsheidexpert Tom Termote: “Als je de seksuitleg nog niet gaf, is je kind niet klaar voor een smartphone.”

Het toestel is niet het probleem

Termote benadrukt dat hij niet tegen smartphones op zich is. Veel ouders geven er één uit praktische overwegingen. Om bereikbaar te zijn. Omdat kinderen alleen naar school fietsen. Omdat het gewoon handig is.

De zorgen beginnen volgens hem bij wat er op die schermen te zien valt … de apps die volgen. Snapchat bijvoorbeeld wordt vaak gezien als een onschuldige manier om berichtjes te sturen. Filters, selfies, korte filmpjes. Maar verdwijnende berichten zorgen er ook voor dat grenzen sneller vervagen. Wat gedeeld wordt, voelt tijdelijk. Minder ernstig. En net daardoor circuleren er beelden en gesprekken waar volwassenen vaak geen zicht op hebben.

“We moeten ervan uitgaan dat ze het zien”

Volgens Termote moeten ouders één uitgangspunt durven aannemen: zodra kinderen zelfstandig online zitten, zullen ze vroeg of laat geconfronteerd worden met seksuele of schokkende beelden. Niet omdat ze er actief naar zoeken. Maar omdat ze opduiken in chats, video’s of doorgestuurde berichten.

De belangrijkste vraag wordt dan niet hoeveel schermtijd een kind krijgt, maar wat het doet wanneer het iets ziet dat het niet begrijpt. Durft het daarover praten? “We moeten zeker weten dat kinderen ermee naar mama of papa durven komen,” zegt hij. Want als ze denken dat eerlijk zijn betekent dat hun smartphone verdwijnt, kiezen ze sneller voor stilte.

Apps zijn niet neutraal

Volgens Termote onderschatten we soms hoe sociale media werken. Meldingen, korte video’s en eindeloos scrollen zijn ontworpen om aandacht vast te houden. Kinderen hebben die rem nog niet volledig ontwikkeld. Dat betekent niet dat ze onverantwoordelijk zijn. Wel dat begeleiding vooraf belangrijker is dan achteraf proberen controleren.

Een smartphone betekent ook privéruimte. Een scherm waar je als ouder niet voortdurend naast zit. Dan moet het gesprek al gevoerd zijn.

Begin vroeger dan je denkt

Voorbereiding start volgens Termote lang vóór de eerste smartphone.
•    Door toestemming te vragen voor je een foto van je kind deelt.
•    Door samen content te bekijken in plaats van elk kind een eigen scherm te geven.
•    Door reclame en influencers te benoemen.
•    Door zelf je smartphone ook eens weg te leggen.
Geen grote theorieën maar dagelijkse gewoontes. Want vertrouwen ontstaat niet op het moment dat er iets misloopt. Dat groeit ervoor.

Siska schreef ook een boek: “Goed genoeg! Opvoeden in tijden van hoge verwachtingen.”
Een boek vol mildheid, herkenning en nuchterheid – ideaal voor ouders die af en toe twijfelen of ze het wel ‘goed genoeg’ doen (en dus voor álle ouders).