Over nachtmerries, bedplassen en ander nachtelijk gedrag bij peuters

• Nachtmerries: Bijna alle kinderen hebben af en toe een nachtmerrie. Hoewel nachtmerries heel vaak bij peuters voorkomen, wil dit niet zeggen dat we er geen aandacht aan hoeven te besteden. Nachtmerries kunnen verschillende oorzaken hebben, zoals angsten, stressvolle ervaringen, verandering in hun omgeving of een fantasierijke verbeelding. Wanneer je peuter wakker wordt van een nachtmerrie, biedt dan troost en geruststelling.Maak je peuter even goed wakker en reageer begripvol op de hevige emoties die met nachtmerries gepaard kunnen gaan. Wees alert op mogelijke oorzaken (veel spanning overdag) en help je peuter hierbij.
• Slaapangst (sleep terror): hierbij ontwaakt het kind heel plots in extreme angst uit zijn slaap en slaakt hij soms een huil of doordringende schreeuw. Dit gedrag treedt meestal op tijdens de NREM-slaap, vaak binnen een paar uur na het in slaap vallen. Slaapangsten worden vaak verward met nachtmerries. Hoewel indrukwekkend, worden slaapangsten over het algemeen niet als pathologisch beschouwd, vooral niet bij jonge kinderen. Het komt vrij vaak voor bij kinderen in de vroege kinderjaren en wordt meestal gezien als een normaal onderdeel van de ontwikkeling. Veel kinderen groeien er uiteindelijk overheen zonder verdere problemen.
• Slaapwandelen: heel veel kinderen doen dit, maar het is echt niet alarmerend. Je maakt je kind beter niet wakker. Begeleid hem gewoon rustig terug naar bed. Zorg ervoor dat je kind genoeg slaap en rust krijgt. Slaapwandelen hangt ook vaak samen met drukkere of stressvollere periodes.
• Spreken tijdens de slaap: bijna alle mensen maken geluiden tijdens het slapen. Toch neemt het spreken tijdens de slaap wel af met de leeftijd. Spreken tijdens de nacht hoort dus wel bij een normale ontwikkeling. Goed om weten is dat kinderen na drukke dagen meer praten tijdens de slaap.
• Ritmische bewegingen: ook al kan dit soms vreemd of onrustwekkend lijken, eigenlijk is dit ook onschuldig. Je moet er gewoon voor zorgen dat je kind zich niet pijn kan doen, maar eigenlijk is het een manier om spanningen los te laten en rust te vinden. Het is wel belangrijk om er meer aandacht aan te besteden als het plots heel erg toeneemt.
• Rusteloze benen: soms klagen kinderen over een kriebelende, jeukende of prikkende pijn in de beentjes en voetjes (minstens één keer per week) gedurende de avond of nacht als ze proberen te slapen. Gaat dit gepaard met een motorische onrust (bewegen of trappelen geeft soms verlichting van de klachten) en slaperig zijn overdag door slecht in- en doorslapen, en is het gecombineerd met slaapangsten, dan is er een kans dat je kindje rusteloze benen heeft, zeker als er in de familie meer mensen bekend zijn met het rustelozebenensyndroom. Het is namelijk een genetische aandoening. Het kan helpen om in de avond fysieke activiteiten zoals rennen of actief spelen te voorkomen. Ook kunnen stress en te veel prikkels de klachten doen toenemen. Wat ook kan helpen, is een verzwaringsdeken; die biedt geborgenheid en zal de spanning doen afnemen. Soms heeft het veel impact op het dagelijks leven en is het nuttig om hierover te praten met je arts.
• Bedplassen: de oorzaken van bedplassen kunnen heel divers zijn, net zoals de behandeling. Toch is het belangrijk om ten aanzien van zindelijkheid ’s nachts geen verkeerde verwachtingen te hebben. De meeste kinderen worden eerder zindelijk overdag en pas nadien in de nacht, maar het kan ook andersom. De meeste kinderen worden ‘s nachts zindelijk tussen twee en zeven jaar. Op de leeftijd van vijf jaar plast één op de zes kinderen nog weleens in bed.
• Tandenknarsen: dit is minder onschuldig en is meestal een symptoom van spanning. De oorzaak van het tandenknarsen moet dus niet bij het bedritueel of in de nacht gezocht worden, maar het is belangrijk om te kijken welke spanningen er overdag zijn die om aandacht vragen. Soms treedt het op bij de doorbraak van de eerste tandjes. Als je erosie of slijtage ziet ter hoogte van de tanden, als de spanning in de kaak het niet toelaat om het mondje goed open te doen of als het gepaard gaat met snurken of door de mond ademen, moet je medische hulp vragen.

Meer lezen: Mijn Peuter

Stap binnen in de fascinerende wereld van je peuter. Mijn Peuter neemt je mee op een boeiende reis door het ouderschap en biedt, samen met het boek Mijn Baby, een diepgaand begrip van de eerste duizend dagen van je kind. Ontdek de wetenschap achter de ontwikkeling van het peuterbrein en krijg waardevolle inzichten in denkvermogen, tijdsbeleving, temperament en emotionele groei.

Mijn Peuter behandelt essentiële onderwerpen zoals slaap, voeding, groei en belangrijke mijlpalen. Van de komst van een broertje of zusje tot de overgang naar school en het omgaan met andere veranderingen, dit boek voorziet je van de kennis en handvatten om de terrible two-fase met glans te doorstaan.

Met talloze inzichten helpt Mijn Peuter je om je kind beter te begrijpen en zelfverzekerder te worden in je rol als ouder. Een onmisbaar boek voor iedere ouder die de unieke reis van het ouderschap ten volle wil beleven!