Kolven: 7 tips voor je eraan begint

Borstvoeding is een natuurlijk proces. Daarom kan je je afvragen waarom je iets technisch zoals een kolf nodig zou hebben. Het voeden van je kindje aan de borst is de eerste keuze, maar soms zijn er situaties waarin een kolf best handig kan zijn.

Handig hulpmiddel

Uiteraard kan geen enkel kolftoestel je baby vervangen. Als het mogelijk is, is je baby de beste kolf. Maar een kolf kan best een handig hulpmiddel zijn tijdens je borstvoedingsperiode. Je beslist dit natuurlijk volledig zelf.

Er zijn een aantal redenen waarom je een kolf zou kunnen kopen/huren. Het is heel belangrijk dat je je laat begeleiden door een vroedvrouw of lactatiekundige. Instructies voor de ene vrouw werken niet noodzakelijk voor de andere. Ik geef je hier enkele algemene tips mee, maar een vroedvrouw/lactatiekundige kan je situatie het beste beoordelen en inschatten wat je nodig hebt.

Kolven: 7 tips

  1. Kolven moet je leren. Het vraagt geduld en oefening. Verwacht geen grote hoeveelheid melk bij je eerste kolfbeurt. Kolf de eerste keer samen met je vroedvrouw of laat je begeleiden in de winkel waar je je kolf koopt.
  2. Op die manier kunnen zij ook de grootte van het borstschild beoordelen. Borsten en tepels komen in verschillende soorten en maten. Een te klein of te groot borstschild kan ervoor zorgen dat kolven pijn doet OF dat je minder melk gaat kolven. Kolven mag geen pijn doen!
  3. Bij sommige winkels kan je verschillende kolven proberen onder begeleiding van professionele hulp. Zo weet je welke kolf het beste bij je past want er zijn verschillende soorten kolven. Er bestaan handkolven, enkelzijdige elektrische kolven of dubbelzijdig elektrische kolven. Probeer, samen met je vroedvrouw, op voorhand in te schatten wat je nodig hebt. Als je borstvoeding en werk wil combineren, kan je best opteren voor een dubbelzijdige elektrische kolf. Ben je minstens 6 maanden thuis en wil je maar af en toe kolven, kan je met een handkolf al een heel eind geraken.
  4. Het is ook mogelijk, en soms zelfs handig, om manueel te kolven. Voor sommige vrouwen is kolven met de blote handen heel doeltreffend. Bij sommigen is de melkopbrengst zelfs groter dan met een toestel. Je kan tijdens je eerste dagen na de bevalling vragen aan de vroedvrouw (in het ziekenhuis of thuis) om je manueel te leren kolven. Dit kan nog van pas komen tijdens je borstvoedingsperiode.
  5. Er bestaan kolfbustiers waardoor je ‘handsfree’ kan kolven. Zeker de moeite waard om eens te bekijken.
  6. De hoeveelheid melk dat je kolft is niét de hoeveelheid melk dat je baby van de borst drinkt. Je baby krijgt altijd meer uit de borst dan je kolf. Op je baby ben je verliefd, waardoor er oxytocine vrijkomt. Dit hormoon zorgt voor het toeschieten van de melk. Ik ben nog geen enkele mama tegen gekomen die verliefd is op haar kolf ;-). Je produceert dus minder oxytocine tijdens het kolven waardoor de toeschietreflex minder sterk kan zijn.

Enkele tips om je toeschietreflex op te wekken:

  • Gebruik een tweefasekolf. Deze starten met een stimulatiesfase die overgaat in een kolffase en bootsen het drinkgedrag van je baby na. Vraag aan je vroedvrouw welke merken dit hebben.
  • Leg warmte op de borst en masseer de tepels/borsten enkele minuten voordat je gaat kolven.
  • Masseer je borst tijdens het kolven.
  • Als je kindje niet in de buurt is, kan je naar zijn/haar foto of filmpje kijken tijdens het kolven. Of je kan aan een dekentje of kledingstuk van je baby ruiken. Dit zorgt ervoor dat je meer oxytocine gaat produceren.

Hoe reinig je een kolf?

Raadpleeg de gebruiksaanwijzing voor het reinigen/steriliseren van je kolf.

Probeer na elke kolfbeurt alle onderdelen die in aanraking komen met de borst of de melk af te wassen met afwasmiddel en warm water.

Een kolf: huren of kopen?

In België kan je kolven huren bij sommige apothekers (www.medela.be). Hiervoor betaal je een waarborg en een prijs per dag. Je moet er ook een dubbele set (borstschild, flesje, tubes) bijkopen. Laat je op voorhand informeren over de huurprijs en het gebruik.

Deze huurkolven kunnen een goede oplossing zijn, maar hoe langer je ze huurt, hoe meer geld je kwijt bent. Bekijk dan met je vroedvrouw hoelang je deze kan gebruiken en wanneer je kan overgaan tot de aankoop van een kolf.

Ook bij de mutualiteit kan je een kolftoestel huren. Bespreek dit eerst met je vroedvrouw voor je deze gebruikt. Deze toestellen zijn niet altijd geschikt om op een goede manier te kolven!

Indien mogelijk, investeer dan in een goede kolf. Uiteindelijk is de aankoop van een kolf goedkoper dan kunstvoeding. Een tweedehands kolf wordt niet aangeraden omdat je niet weet hoeveel hij gebruikt is geweest. De motor en andere onderdelen kunnen slijten.  

Wanneer is kolven aangeraden?

  1. Pijnlijke tepels

Als je zeer pijnlijke tepels hebt, moet je eerst de instructies van je vroedvrouw of lacatiekundige opvolgen. Zij zullen de houding van je kindje aan de borst observeren en bijsturen indien nodig.  Er bestaan ook enkele hulpmiddeltjes om je tepels sneller te laten genezen zoals lanoline zalf of gelpads. Als dit niet werkt of het wordt je allemaal te veel, kan je tijdelijk overgaan op volledig kolven. Dan kolf je 8-10x per 24u (individueel afhankelijk) en geef je dit bij in een aangepaste fles, via een cupje of vingervoeden. Op die manier krijgen je tepels de kans om te genezen. Na 24u of 48u kan je je baby, samen met de vroedvrouw, weer aanleggen.

  1. Melkproductie verhogen

Hoe leger je borsten worden gemaakt, hoe meer melk je gaat produceren. Extra kolven (na een voeding of tussendoor) kan ervoor zorgen dat je meer melk aanmaakt. Dit is echt noodzakelijk onder begeleiding zodat je geen overproductie krijgt.

  1. Overgang fles

Vanaf 6 weken, als de borstvoeding goed op gang is, kan je af en toe kolven om dit dan 2 à 3 keer per week bij te geven in een flesje. Zo kan je baby wennen aan het flesje op een rustige en ontspannen manier. Zo heb je minder kans dat je kindje de fles gaat weigeren als hij/zij naar de opvang gaat.

  1. Overmatige stuwing

Bij overmatige stuwing blijft de melk soms vastzitten en kan de baby niet goed aanhappen. Dan kan het nodig zijn om éénmalig de borsten leeg te kolven met een huurkolf.

Elk borstvoedingsduo (moeder en baby) is anders en elke situatie is anders. Daarom laat je je best begeleiden door een vroedvrouw/lactatiekundige!